Het boek
'De Orgelmakers Loret en hun orgels in Nederland'

Ter gelegenheid van de voorjaarsexcursie van 2011 is dit boek door de Brabantse Orgelfederatie uitgegeven. Er zijn twee cd’s in opgenomen, waarop acht Loret-orgels bespeeld worden door vijf Brabantse organisten.

----

Het boek is met een zetspiegel van 212 x 148 mm (A5) verschenen in full color met 224 pagina’s binnenwerk.
Aan de binnenzijde van zowel de voor- als achteromslag bevindt zich een cd.
Het boek zal op grotere orgelevenementen in Noord-Brabant te koop zijn of kan besteld worden via deze website, zie hier onderaan.
ISBN 9789081735902


Op 18 mei 2014 werd op Radio 5 bij het orgel-programma het boek ‘De orgelmakers Loret en hun orgels in Nederland’ besproken:
Te horen waren:
P.C.F.van den Bogaert: Sonatine libre in F, hommage à mr.Francois Loret, 2 delen. Ad van Sleuwen Orgel F.B.Loret Sint Lambertus Vessem
Alphons Mailly: Prélude uit Sonate I. Tannie van Loon, orgel St.Bartholomeus Waspik
Jacques Lemmens: Prélude in Es. Idem
Jacques Lemmens: Hymne Pater superni. Rob Nederlof, orgel Camille Loret St.Willibrordus Berkel-Enschot
Orage (effect). Piet Groenendijk , orgel St.Lambertus Lith
Felix Mendelssohn-Bartholdy: Andante C-dur. Idem
Max Reger: O das Ich tausend Zungen hätte. Idem
Johannes Brahms: Herzlich tut mich verlangen. Idem
Clément Loret: Scherzo. Rob Nederlof, koororgel Heuvelkerk Tilburg
Bernard Bartelink: Partita over 'Daar komt een schip geladen'. Leen Nijdam, orgel St.Petrus Banden Leende
Edward Loos: Fughetta. Tannie van Loon, orgel Camille Loret Reusel
Jacques Lemmens: Marche Pontificale. Ad van Sleuwen, orgel St.Lambertus Udenhout

Luister zelf op:
www.musicareligiosa.nl/

 

Inleiding

In de jaren 1838 tot 1880 plaatsten de Belgische orgelmakers Jan Jozef Loret, zoon François-Bernard Loret en zijn zoon Camille Loret circa 50 orgels in Nederland. Hiervan zijn nog slechts 21 exemplaren bewaard gebleven, 19 van François-Bernard en 2 van Camille. Van deze orgels bevinden zich er 16 in de provincie Noord-Brabant.
Een aantal van de Loret-orgels is de afgelopen decennia zorgvuldig gerestaureerd en gereconstrueerd. Bij andere orgels is soms helaas alleen nog maar de orgelkas met enig Loret-pijpwerk aanwezig. In Nederland zijn meer orgels van Loret geconserveerd dan in België. In Nederland is dan ook veel kennis aanwezig over hun werkwijze en de aanleg van hun instrumenten.
Over de orgelmakers Loret en met name over François-Bernard Loret is in Nederland niet eerder een uitgebreide documentatie verschenen. Daardoor is hun werk tot op heden vaak onderbelicht gebleven. Ter gelegenheid van een Loret-symposium te Reusel in 1989 werd een beknopte brochure uitgebracht. Dit boek werpt nieuw licht op deze orgelmakers en hun positie in die tijd. Hun werk en werkwijze en de nog bestaande orgels in Nederland worden beschreven. Loret was een industrieel ingestelde orgelbouwer die vaak orgels ‘op voorraad’ bouwde. Fronten sluiten vaak niet aan op het binnenwerk en dienen louter als – overigens veelal fraaie – façade. Daarbij gebruikte hij voor het front ook zinken pijpen (van ‘Mechels tin’, merendeels niet sprekend). Zijn orgels zijn qua dispositie en klank veelkleurig. Indien de winddruk op niveau is (redelijk hoog), klinken zijn orgels optimaal, waarbij dit wel staat of valt met de al dan niet akoestisch goede ruimte waarin het orgel zich bevindt. Helaas is niets bewaard gebleven van de door hem ontworpen ‘dubbele’ lade. De opname in dit boek van enkele van de - voor velen niet toegankelijke - publicaties van François-Bernard Loret in facsimile, geeft de lezer een beter beeld van zijn zienswijze.
Teneinde dit boek te completeren is als klankbeeld een tweetal cd’s toegevoegd, waarop een vijftal Brabantse organisten een achttal Brabantse orgels van François-Bernard en Camille Loret bespeelt.
Wij vertrouwen erop dat dit boek een waardevolle aanvulling zal zijn op hetgeen tot nu toe over deze orgelmaker is gepubliceerd.
Wim van der Ros

Samengesteld door Wim van der Ros
m.m.v. de auteurs Rogér van Dijk, Frans Jespers, Ton van Eck, Marcel Verheggen en Jos Laus,
vormgeving Wijtse Rodenburg,
opnamen cd's Henk Kooiker,
organisten: Ad van Sleuwen, Piet Groenendijk, Tannie van Loon,
Rob Nederlof en Leen Nijdam.

Inhoudsopgave

Colofon
Leven en opvattingen van François Loret
De werkwijze van Loret
Werklijst van Loret
Geografische spreiding in Nederland


Orgelbeschrijvingen:

Monster ca 1845
Breda - Ginneken 1848
’s-Gravenhage 1831
Klein-Zundert 1853
Nieuw-Vossemeer 1854
Bavel 1854
Goirle 1856
Utrecht 1856
Waspik 1857
Tilburg 1858
Breda 1859
Leende 1863
Geleen 1863
Helvoirt 1865
Udenhout 1868
Vessem 1868
Berg en Terblijt 1869
Lith 1870
Sint-Michielsgestel 1876
Berkel 1880
Reusel 1880

Facsimile’s:
´Verhandeling over het orgel Nieuw Stelsel´
´De samenstelling van het Kerkorgel´
Cd’s: Registraties van de gespeelde werken cd 1 en cd 2
CV’s organisten met verantwoording van de op de cd’s opgenomen werken
CV’s auteurs en samenstellers

Omslag: Programma cd 1 en cd 2

Alle regsitraties staan in het boek vermeld.

De opnamen voor deze cd’s zijn gemaakt door Henk Kooiker met AKG 414 XLS microfoons in Blumleinconfiguratie, met de SoundDevices recorder 788 T, 96 kHz en 24 bit. Editing: SadIe 24 bit verliesvrij. Opnamedata in 2011: 22 maart Leende, 29 maart Vessem, 31 maart Berkel en Tilburg, 7 april Lith en Waspik.
Niet alle orgels op deze cd’s waren recent gerestaureerd, sommige orgels hadden een onregelmatige aanspraak en de stemming was niet steeds optimaal.
* De opnamen van de nummers 18, 19 en 20 van cd 1 zijn op 4 juli 2000 gemaakt door Gerrit Janssen van Brabantse Orgelklanken en door hem voor deze Loret-cd ter beschikking gesteld. Ze zijn afkomstig van de cd BO 17548026: ‘Orgelwerken van Jacques-Nicolas Lemmens’.

inhoud cd 1

Vessem, Loret-orgel 1868
organist Ad van Sleuwen

P.C.F. Van den Bogaert (1829–1874)
´Trois Choeurs´ (Reminiscences), Hommage à Mr. J. Lemmens
1. Marche in Es 3:28
2. Andante in D 5:04
klik hier voor een geluidsfragment
3. Allegro in G 2:50

P.C.F. Van den Bogaert
Sonatine libre in F, à Mr. François Loret, Facteur d’orgues à Malines
4. Moderato con grazia 2:59
5. Adagio 2:31
6. Finale 2:42

Waspik, Loret-orgel 1857
organist Tannie van Loon


Alphonse Mailly (1833-1918)
7. Prélude uit: Sonate op.1 1:58

Edgar Tinel (1854-1912)
8. Andante uit: Sonate in g op.29 3:58

Jacques-Nicolas Lemmens (1823-1881)
9. Prélude in Es 2:39

Joseph Jongen (1873-1953) klik hier voor een geluidsfragment
10. Cantilène 6:54

Alphonse Moortgat (1881-1962)
11. Postludium 1:40

Berkel-Enschot, Loret-orgel 1880
organist Rob Nederlof


Jacques-Nicolas Lemmens (1823-1881)
Uit École d’Orgue (1862):
12. Hymne ‘Pater superni luminis’, ‘Jesu corona Virginum’ 2:27
Uit 12 Morceaux faciles pour Orgue, Op. Posthumes (1883):
13. Solo de flûte 1:57
14. Allegro (moderato) 3:12

Joseph Lefébure (1877-?)
15. Berceuse 3:21

Joseph Callaerts (1838-1901)
16. Intermezzo 2:02

Arthur de Meulemeester (1876-1942)
17. Allegro 3:20

Udenhout, Loret-orgel 1868
organist Ad van Sleuwen


Jacques-Nicolas Lemmens (1823-1881)*
Sonate I ‘Pontificale’, de delen:
18. Allegro moderato 8:32
19. Adagio 5:27
20. Marche Pontificale 6:02


inhoud cd 2

Lith, Loret-orgel 1870
organist Piet Groenendijk


1. Intro met orage 0:40

Felix Mendelsssohn (1809-1847)
2. Andante C dur (uit Lieder ohne Worte) 1:48

Franz Lizst (1811-1886)
3. Ora pro nobis 8:20

César Franck (1822-1890)
4. Élévation 4:39

Max Reger (1873-1916)
5. O daß ich tausend Zungen hätte 1:43

Johannes Brahms (1833-1897)
6. Es ist ein’ Ros’ entsprungen 3:01
7. Herzlich tut mich verlangen 2:34

Tilburg, Loret-orgel 1858
organist Rob Nederlof


Jacques-Nicolas Lemmens (1823-1881)
8. Interlude in F 1:28
9. Prière in Bes 1:47
10. Benedicamus Domino 2:46

Edward Loos (1906-1968)
11. Ballade van het Godslampje 4:49
12. Fughetta 2:50
13. Meditatie 1:52

Reusel, Loret-orgel 1880
organist Tannie van Loon


Clément Loret (1833-1909)
14. Andante Religioso 2:16
15. Scherzo 3:39
16. Cantilèn 2:34

Jacques-Nicolas Lemmens
17. Hymnus „Creator alme siderum“ 2:03
18. Prière 2:56
19. Fuga (Fanfare) 3:02

Leende, Loret-orgel 1863
organist Leen Nijdam


Bernard Bartelink (geb. 1929)
Partita over ‘Daar komt een schip geladen’ LvdK 116
20. Tranquillo 0:45
21. Tranquillo 0:53
22. Allegretto ma non tranquillo 0:35
23. Allegretto ma non tranquillo 0:40
24. Allegro maestoso 0:45

Albert de Klerk (1917-1998)
Partita over ‘O zalig, heilig Bethlehem’ LvdK 131
25. Thema 0:38
26. Menuet ‘O zalig, heilig Bethlehem’ 1:05
27. Gavotte ‘O onder duizend uitverkoren’ 1:02
28. Sarabande ‘vereerd boven Jeruzalem’ 1:31
29. Gigue ’want Jezus is in u geboren’ 1:05

Cor Kee (1900-1997)
Suite Bavo-orgel 1958*
30. I. Intrada op een basso ostinato van Bastiaans 2:09
31. II. O Kersnacht! Schoner dan de dagen (oude zetting) 1:03
32. II. O Kersnacht! Schoner dan de dagen (nieuwe zetting) 1:27
33. III. Canonische Dusart-Klanken 0:56
34. IV. Een Hildebrand-Monumentje 1:36
35. V. Fuugsgewijs samengaan van Albert de klerk en Piet Kee, de beide stadsorganisten 3:17



Het boek bestellen?

De prijs van het boek 'De Orgelmakers Loret en hun orgels in Nederland' met de 2 cd's is € 32,50 incl. verzendkosten binnen Nederland (internationaal: € 39,75).
De BOF-ledenprijs binnen Nederland is € 27,- (internationaal: € 34,25).

1. Maak het betreffende bedrag over op:

Rabo-bankrekening:
NL88 RABO 0118 1498 06
(BIC: RABONL2U)
t.n.v. Brabantse Orgelfederatie
te Sint Michielsgestel
.

onder vermelding van:
'Loret-boek' en uw naam, postcode en huisnummer. (voorbeeld: Jansen, 5492 PC, 33).


2. en meldt u deze bestelling met het complete verzendadres gelijktijdig aan onze distributeur via een e-mail, klik hier

Na ontvangst van het bedrag en de e-mail wordt u de bestelling per post toegestuurd.


Das Buch bestellen?

Der Preis des Buches mit 2 CDs einschließlich Transportkosten betragen € 39,75.
Für internationale BOF Mitglieder € 34,25.

1. Bitte Übertragen Sie das Betrag auf IBAN RABO-Bankkonto:

NL88 RABO 0118 1498 06
BIC: RABONL2U
im Namen von
: Brabantse Orgelfederatie
NL - Sint Michielsgestel


unter Angabe:
'Loret-buch' und Ihren Namen, Ihre Postleitzahl und Hausnummer (Beispiel: Bauer, 45892, 33).


2. und melden Sie dieser Bestellung und die complette Lieferadresse gleichzeitig an unsere Händler per E-Mail, klicken Sie hier

Nach Erhalt des Betrages senden wir Ihnen die Bestellung per Post.


Order this book?

The price of this book 'De Orgelmakers Loret en hun orgels in Nederland' inclusive the 2 cd's and transport is € 39,75.
For international BOF members € 34,25.

1. Please transfer the relevant amount to IBAN RABO-Bank:

NL88 RABO 0118 1498 06
BIC: RABONL2U
in the name of
: Brabantse Orgelfederatie
NL - Sint Michielsgestel


please mention:
'Loret-book' and your name, zip code and house number (Example: Smith, SW1V 4BN, 33).


2. and also send this order and the full delivery address by E-Mail to us, please click here

After receiving the payment the book will be send to you by mail.


El Órgano de la Catedral de Arequipa (Peru)

De Spaanse orgelbouwer Albert Blancafort, die in 2013 werkte aan de restauratie van het Loret-orgel uit 1852 in de kathedraal van Artequipa in Peru, heeft het Loret-boek besteld om aan de hand van de cd's te beoordelen hoe de 23 stemmen van dit twee-klaviers orgel zouden moeten klinken. In een eerste reactie meldde hij dat het orgel, dat in slechte staat was, anders klinkt dan de Loret-orgels op de cd's van het Loret-boek.

Meer info over dit orgel.

Meer info over de orgelbouwers Blancafort in Montserra ten noordwesten van Barcelona.